Hacettepe Üniversitesi’nden Anzer Balı Açıklaması

Hacettepe Üniversitesi Arı ve Arı Ürünleri Uygulama ve Araştırma Merkezi Müdürü ve Öğretim Üyesi Prof. Dr. Aslı Özkırım, Anzer balı ile ilgili önemli açıklamalarda bulundu.

“Anzer balı, uluslararası ve ulusal düzeyde çok önemli bir değerdir. Anzer balı ve Anzerli arıcılarımız ile Hacettepe Üniversitesi’nin buluşması yaklaşık 40 yıl öncesine dayanır. Yaklaşık 40 yıl önce Hacettepe Üniversitesi Arıcılık Merkezi Müdürü Prof. Dr. Kadriye Sorkun’un çalışmalarıyla Anzer Yaylası’ndaki vejetasyon, flora ve çiçeklerin tanımlanmasına yönelik çalışmalar tamamlanmış ve Anzer balının adeta kimlik kartı oluşturulmuştur.”

“O günden bugüne Hacettepe Üniversitesi, Anzer balına uygunluk belgesini analiz raporları ile vermektedir. 2019 yılı itibarıyla Hacettepe Üniversitesi Arı ve Arı Ürünleri Uygulama Merkezi Müdürlüğü görevini yürütmem dolayısıyla bu çalışmalara ben devam etmekteyim.”

“Hacettepe Üniversitesi adına yürüttüğümüz çalışmalarda iş birliği yaptığımız kurum ise Rize İl Tarım ve Orman Müdürlüğü’dür. Rize İl Tarım ve Orman Müdürlüğü ile yaptığımız protokol gereğince Anzer balından numune alınması, örneklenmesi ve analizleri ile ilgili ortak çalışma yürütüyoruz.”

“Bu çalışmanın prosedürü şöyledir: Numuneler Rize İl Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından alınır. Şahit numune Rize İl Tarım ve Orman Müdürlüğü’nde kalır, diğer numune ise bize gönderilir. Biz de polen analizi yaparak Anzer balı numunesi içindeki polenlerin yayladaki çiçeklerden kaynaklanıp kaynaklanmadığını inceliyoruz. Buna göre analiz raporumuza ‘Anzer Yaylası’nda üretilmiştir’ ibaresini koyuyoruz.”

Aslı Özkırım Açıklamalarına Şöyle Devam Etti

“Dünyaca ünlü Anzer balı için petekler mühürlendi.”

Anzer Balının Kalitesini Değerlendirmek İçin Farklı Bir Metoda Geçilecek

“Diğer yandan şu bir gerçektir ki Anzer Yaylası’ndaki çiçek çeşitliliği sadece Anzer’e özgü bitkilerden oluşmamaktadır. Elbette yalnızca Anzer’e özgü çiçekler vardır; ancak benzer çiçekler farklı bölgelerde de bulunabilmektedir. Bunun yanında iklim değişimi, küresel ısınma ve mevsimler arasındaki farklılıklar nedeniyle çiçeklenme her yıl değişkenlik göstermektedir.”

“İşte tam da bu sebeple, Anzer balımızın değerini ve kalitesini çok daha somut verilerle ortaya koymak amacıyla bilimsel anlamda farklı bir metodoloji uygulama kararı aldık. Bu kararı Rize İl Tarım ve Orman Müdürlüğü ve Anzer’deki kooperatiflerimiz ile birlikte yürütme sürecindeyiz.”

“Peki bu karar nedir? Artık Anzer Yaylası’nda sezonun başlangıcında Hacettepe Üniversitesi ekipleri sahada olacak. İl Tarım Müdürlüğü ile birlikte, Anzer Yaylası’nda yoğun arıcılık yapılan on farklı bölgede, sağlık ve üretim koşulları açısından uygun bulduğumuz kovanların ballık kısmına boş, temiz petekler yerleştirilerek bu kovanlar mühürlenecek.”

“Mühürlenme şu anlama geliyor: Sezon boyunca bu mühür bozulamayacak ve hiç kimse bu kovanlara müdahale edemeyecek.”

“Dün başlattığımız bu projede, on bölgede seçtiğimiz kovanların ballık kısmına temiz petekler koyduk ve kovanları mühürledik. Böylelikle resmi olarak da duyurmak isterim ki 1 Temmuz itibarıyla Anzer balı üretim sezonu açılmış oldu. Hacettepe Üniversitesi, Rize İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, kooperatiflerimiz ve muhtarlığımız bu süreci birlikte yürütmektedir.”

“Bir ay sonra Hacettepe Üniversitesi tekrar buraya gelecek ve mühürlenmiş kovanlardan ballar alınacak. Bu balları 2024 yılı için referans bal olarak kullanacağız. Daha sonra diğer üreticilerimizin ballarını bu referans ballarla karşılaştırarak analiz edeceğiz ve buna göre ‘Anzer balına uygundur’ değerlendirmesi yapılacaktır.”

“Yani kısacası Hacettepe Üniversitesi’nin ve İl Tarım ve Orman Müdürlüğü’nün de Anzer’de on bölgede referans aldığı kovanlar bulunmuş olacak.”

“Böylelikle, farklı bölgelerde benzerlik gösterse de ya da ayırt edici özellikler taşısa da referans balımız 2024 yılında Anzer’deki hava koşulları ve çiçeklenmeye bağlı olarak yine Anzer’de elde edilmiş olacaktır.”

“Bu yöntem, Anzer balının özgün kalitesini daha üretim aşamasından itibaren kontrol altında tutmamızı sağlayacaktır. Aynı zamanda Anzerlilerin kendi değerlerini korumak adına verdiği mücadeleye bilimsel katkı sunacaktır. Çünkü Hacettepe Üniversitesi’nin misyonu hukuksal değil, bilimsel anlamda Anzer balına gereken değeri göstermektir.”

Anzer Yaylası’nda Yeni Turizm Modeli: Api Turizm

“Bunun yanında, az önce Sayın Valimizi de ziyaret ettik ve kendisine arz ettik: Anzer balının tanıtılması artık yalnızca yıllar önce padişaha sunulan bal olmanın ötesine geçmek durumundadır. Artık öyle bir çağda yaşıyoruz ki tanıtımın daha güçlü, daha bilinçli ve daha deneyim odaklı olması gerekiyor. Bu yüzden Anzer Yaylası’nda api turizm projesine başlıyoruz.”

“Api turizm; arıcılık teması taşıyan turizm demektir ve ekoturizmin bir parçasıdır. Anzerli arıcıların üretimini, yurt içinden ve yurt dışından gelen, doğayı korumaya duyarlı küçük ziyaretçi gruplarıyla buluşturacağız. Böylece üretimi, ekoturizmin bir parçası haline getireceğiz.”

“Anzerli üreticiler, ballarını nasıl ürettiklerini en şeffaf şekilde tüketiciyle paylaşacaklar. Api turizmin amacı bilinçli tüketici oluşturmak ve Anzer balının kendine özgü değerini doğrudan insanlara göstermektir.”

“Api turizmi aslında burada, etiketten başlayarak tanıtmak istiyoruz. Nasıl ki yaylada kovan başında katılımcılara Anzer balını göstereceksek, etiketi ve ürünün ayırt edici özelliklerini de aynı şekilde anlatacağız.”

“Anzer balı etiketinde mutlaka coğrafi işaret gösterilecektir. Katılımcılara diyeceğiz ki; coğrafi işaret logosu olmayan Anzer balı kavanozlarından ne Hacettepe Üniversitesi ne de kooperatifler sorumludur.”

“Bunun yanında karekod ve kazıma alanı da gösterilecektir. O kazıma alanı açıldığında içinde bir doğrulama kodu çıkacaktır. Karekod ile birlikte web sayfasına girildiğinde Anzer balının menşei görülebilecektir. Çünkü günümüzde marka değerini korumanın en önemli yollarından biri coğrafi işaret ve bilimsel verilerle hareket etmektir.”

“İşe logo ve etiketten başlayacağız; ancak yaylaya gelen her turist bizim için api turizm çerçevesinde hem Rize’nin doğasını hem Rize’nin kültürünü görecek hem de Anzer Yaylası’ndaki balı yaylada tanıyacaktır. Yani balı kavanozda ve market rafında değil, üretildiği yerde görecektir.”

“Böylelikle değerlerimize sahip çıkmayı hedefliyoruz. Çünkü hikâyesi olmayan hiçbir ürünün bugün dünyaya tanıtılması kolay değildir. Oysa Anzer balının hikâyesi zaten uzun yıllar önce yazılmıştır. Şimdi yapılması gereken, bu hikâyeyi doğru şekilde anlatmaktır.”